STRONA GŁÓWNA   TYPOLOGIA   WYTWÓRNIE  VARIA   PUBLIKACJE   KONTAKT





WSTĘP

Czas pieców kaflowych, które w naszym klimacie stanowiły od sześciuset lat niezbędny element wyposażenia każdego wnętrza mieszkalnego, nieuchronnie dobiega końca. Tych, którzy to dostrzegli, zapewne zainteresuje nasza strona.

Naszym celem jest ukazanie problematyki pieców kaflowych powstałych od połowy XIX do połowy XX wieku ubiegłego stulecia, zarówno w ujęciu historycznym jak też ich obecnego stanu zachowania.

W polskiej literaturze przedmiotu omówione zostały piece kaflowe od XIV do końca XVIII wieku, natomiast zainteresowanie badaczy piecami powstałymi później, od około połowy XIX wieku, dotychczas było niewielkie. Podczas swojej pracy zawodowej zwróciłyśmy uwagę, że piece w budynkach mieszkalnych ubywają z wnętrz, choć teraz coraz częściej trafiają do handlu niż na wysypisko. Ograniczenia spowodowane pracą w muzeum skłoniły nas do zajęcia się tą problematyka na szerszą skalę, ale w czasie wolnym od obowiązków zawodowych.



Żeby poznać stan zachowania istniejących pieców w prywatnych domach mieszkalnych, w obiektach użyteczności publicznej, czy w obiektach należących do kościoła należało najpierw odnaleźć ich lokalizację, po czym pojechać do tych miejsc, żeby wykonać dokumentację fotograficzną i pomiarową. Udostępnianie pieców przez ich właścicieli i wyrażenie zgody na ich fotografowanie ułatwiały nam pisma Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, jakie otrzymywałyśmy przy każdorazowo przyznawanym stypendium naukowym.


Na terenie, na którym od lat prowadzimy inwentaryzację (Prusy Wschodnie, Zachodnie i Pomorze - dawne prowincje wschodnie państwa niemieckiego) zachowało się jeszcze bardzo dużo pieców kaflowych. Są one dziełem dużych fabryk niemieckich, a także ogromnej ilości lokalnych zakładów kaflarskich, prowadzonych zarówno przez Polaków jak i Niemców. Bez względu na narodowość wytwórców, dziś stanowią dziedzictwo kulturowe naszego regionu. Stanowią też część dziedzictwa europejskiego, charakterystycznego dla krajów Europy, zwłaszcza północnej i środkowej, a zupełnie nieznanego w innych regionach świata.



W tym miejscu chcemy serdecznie podziękować

Wszystkim tym, którzy umożliwili nam dostęp do swoich pomieszczeń prywatnych, w których zachowały się piece. Zapewniamy, że nasze poszukiwania mają na celu wyłącznie charakter naukowy poprzez inwentaryzację i stworzenia typologii zachowanych pieców, a także rozpoznanie wytwórni i fabryk, w których były produkowane. Swoje wyniki prac publikujemy w pismach zarówno popularnych, jak i popularno-naukowych, a obecnie jest w przygotowaniu większe wydawnictwo albumowe, omawiające tę problematykę.

Jesteśmy także orędowniczkami powstania muzeum sztuki zduńskiej, które miałoby na celu nie tylko instytucjonalizację materialnej ciągłości dziedzictwa kulturowego regionu, ale służyłoby także wzrostowi poziomu świadomości społecznej i wiedzy o dziedzictwie kulturowym regionu.



Materiał zebrano w ramach stypendiów Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w latach: 2002, 2005 i 2008 oraz stypendium Marszałka Województwa Warmińsko-Mazurskiego w 2009 roku.



STRONA GŁÓWNA   TYPOLOGIA   WYTWÓRNIE  VARIA   PUBLIKACJE   KONTAKT